‘Hier mot u wezen, hier mot u zijn… Core Classics, deuntjes van Brahms! Das best fijn!’

Aan het woord voor alweer de vierde editie van de serie ‘Core Classics’ is Tjitske Jansen, dichter! En tekstschrijver voor het theater. Maar ze is van meerdere markten thuis. Een festival als ‘Lowlands’ een voordracht doen, of samen met het gerenommeerde ZAPP String Quartet een act op het Gergiev Festival zijn, Tjitske Jansen doet het met verve. Wat wil je dan ook: van beroep onder meer marktkoopvrouw. En kokshulp. Dan ben je voor geen kleintje vervaard. ‘Hier mot u wezen, hier mot u zijn… Core Classics, deuntjes van Brahms! Das best fijn!’

Zeven kernvragen worden aan Tjitske Jansen voorgelegd. Een interessant lijstje van poëzie en ultieme jazz wordt me om de oren gesmeten…

1. Core Classics, wat verstaat u daaronder? Wat zijn uw ‘kernklassiekers’? (HEM)
Jansen: “Mijn broer had in de jaren ’80 een digitaal horloge waarop hij het begin van Für Elise kon afspelen. Als je het als compositie hebt geschopt tot melodie op een jaren ’80 digitaal horloge kun je wel doorgaan voor een Core Classic. En mijn eigen ‘kernklassiekers’? Ik ben een dichteres. Gedichten waarvan het is alsof ze er altijd al waren: ‘Afsluitdijk’ van Vasalis, ‘Het uur U’ van Nijhoff, ‘Song of Myself’ van Walt Whitman.”

2. Wat heeft u op, met de componist, Brahms?(HEM)
Jansen: “Wat ik onder meer zo goed vind aan zijn muziek is dat hij zo mooi doseert. Hij gaat nooit over de top. Qua persoon fascineert het me dat hij zoveel schetsen van de muziek die hij schreef, vernietigde.”
Wanneer en of hoe kwam u in aanraking met deze componist?(HEM)
“Begin jaren ’90 volgde ik een theateropleiding. Een klasgenoot gebruikte muziek van Brahms in de eindexamenvoorstelling die hij maakte.”

3. Het uit te voeren werk, het Tweede Pianoconcert van Brahms, wat kunt u over het werk vertellen? Is het een werk dat uw hart raakt of wellicht verbonden is aan een specifieke gebeurtenis of herinnering?
Is er nog een ander werk van deze componist waar u fan van bent?(HEM)

Jansen: “Eerlijk gezegd vind ik het vaak moeilijk om te luisteren naar muziekstukken waarin veel instrumenten tegelijk klinken. Er is zoveel te horen, ik weet dan niet meer goed waarnaar ik moet luisteren. Ik word directer geraakt door bijvoorbeeld zijn strijksextetten, zijn pianovariaties, of de liederen voor zangstem en piano. Om ongeveer dezelfde reden geef ik meestal de voorkeur aan gedichten, of aan verhalen die in flarden zijn geschreven, boven romans. Zowel bij het lezen als bij het schrijven van poëzie, kan ik als het ware om de tekst heen blijven lopen, heel precies volgen wat er gebeurt. ‘De straat en het struikgewas’, van Armando. Dat is zo’n verhaal in flarden. Een meesterwerk.”

4. Is er een relatie tussen uw werkzame leven (aard / karakter werk) en klassieke muziek? Kunt u vertellen over uw samenwerking met violist Jasper le Clercq? (HEM)
Jansen; “Het maakt me niet uit of muziek klassiek is of niet. Ik vind dat ik een geluksvogel ben omdat ik zo vaak door muzikanten word benaderd om met ze samen te werken. Corrie van Binsbergen, Roosbeef, Martin Fondse, om er maar een paar te noemen. Tania Kross heeft een tekst van me gezongen die door Fondse op muziek is gezet. Bas Wiegers (Bas Wiegers is een Nederlands violist (onder meer bij het ASKO ensemble) en dirigent. (Red, HEM)), nodigde Jasper le Clercq en mij eens uit voor een muziekavond
waarop hij Carte Blanche had gekregen. Met Jasper le Clercq werk ik al samen sinds 2005. Het is fantastisch met hem te werken. Het is een blijvende zoektocht naar hoe we samen iets kunnen maken dat méér is dan een optelsom van zijn muziek en mijn poëzie. Het is écht een samenspel.”

Tjitske Jansen

Tjitske Jansen

5. Is er een werk dat u ‘naar de klassieke muziek’ heeft getrokken of verleid of heeft geschokt? Zo ja; welk werk? En, vertel hoe dit gebeurde. (HEM)
Jansen: “Zonder dat ik me er bewust van was, maakte ik als kind, nog voordat ik kon lezen, kennis met grote componisten. Dat gebeurde op school en in de kerk. Ik zat op een Christelijke school waarop kinderen vanaf hun zesde jaar elke week een psalm of gezang uit hun hoofd moesten leren. Op vrijdagochtend kwamen we om de beurt aan het bureau van onze juf staan en zongen het voor haar. Eén van mijn lievelingsgezangen was een gezang dat begon met de woorden ‘Komt laat ons deze dag met heilig vuur bezingen’. Dat kwam meer door de muziek dan door de woorden. Het was een melodie die me van binnen helemaal vrolijk maakte. Ik herinner me dat ik op een middag, alleen thuis, dit lied keer op keer zong. Ik kon er geen genoeg van krijgen. Later kwam ik erachter dat de muziek van Bach was.”

6. De serie bestaat uit een reeks van zes. Welk van de concerten zou u ook graag bezoeken en waarom? (HEM)
Jansen: “Ik zou ze allemaal graag bezoeken, maar dat is er niet van gekomen. Ik ben naar de vijfde symfonie van Sjostakovitsj gaan luisteren, en ik ga zeker ook luisteren, in februari, naar de achtste symfonie van Bruckner. Wat me mede heeft getriggerd juist deze twee concerten te bezoeken, zijn de gasten tijdens het voorprogramma. Wilfried de Jong en Bas Haring. Mannen met een rijke visie, een sprankelende geest. Ik wil graag weten welke linken zij leggen, op welke manier zij een relatie zijn aangegaan met de muziek van respectievelijk Sjostakovitsj en Bruckner.”

7. Wat is uw ‘all time classical favorite’ en waarom? (HEM)
Jansen: “Zoveel componisten raken me op zoveel verschillende manieren. Ik heb niet één ‘all time classical favorite’. Er komt een aantal werken bij me op. Eén ervan is ‘In a Silent Way’ van Miles Davis. Ik hoorde het voor de eerste keer vroeg in de ochtend. Het was nog donker buiten. Mijn toenmalig vriend zette deze muziek op. Ik had nog nooit zoiets gehoord. Het is zulke prachtige, tastend, zoekende, bijna doorzichtige muziek. Nog steeds verbaast het me dat er zoiets kan bestaan. Dat het voor Miles Davis en zijn muzikanten mogelijk was dit te creëren.”

Pianist Emanuel Ax Foto: Andreas Terlaak

Door Hans E. Merts


Core Classic# 4
Rotterdams Philharmonisch Orkest met het Tweede Pianoconcert van Brahms
Piano: Emanuel AX
Dirigent: Robert Trevino
Gast: Tjitske Jansen
Donderdag, 28 januari; 20:00 uur @ De Doelen

Bogue

Bogue duikt in subculturen, legt vergeten verhalen vast voor later en volgt ontwikkelingen in de stad voor jong en oud. Wij brengen nieuws, opinie, primeurs, winacties, lifestyle, schrijvers, video, food, fashion, kunst en cultuur via internet, televisie en radio. Bogue verbindt Rotterdammers met woord, beeld en geluid aan de grootse daden in onze stad.

Latest posts by Bogue (see all)